Bij een reorganisatie kunnen werkgevers vaststellingsovereenkomsten aanbieden als alternatief voor ontslag via het UWV. Dit kan voordelen hebben voor beide partijen, maar het is belangrijk om uw rechten te kennen en goed te onderhandelen.
Let op
Bij een reorganisatie bent u niet verplicht om een vaststellingsovereenkomst te tekenen. De werkgever kan ook via het UWV een ontslagvergunning aanvragen. Vergelijk beide opties voordat u tekent.
Wat is een reorganisatie?
Een reorganisatie is een structurele wijziging in de organisatie van een bedrijf. Dit kan verschillende oorzaken hebben:
- Bedrijfseconomische redenen: Teruglopende omzet, verlies, of noodzaak tot kostenbesparing
- Organisatorische wijzigingen: Samenvoeging van afdelingen, nieuwe werkwijzen
- Technologische ontwikkelingen: Automatisering of digitalisering
- Verplaatsing: Verhuizing naar een andere locatie
- Outsourcing: Uitbesteden van werkzaamheden
Waarom biedt de werkgever een VSO aan?
Bij een reorganisatie kan de werkgever kiezen tussen twee routes om het dienstverband te beëindigen:
Route 1: UWV-procedure
De werkgever vraagt een ontslagvergunning aan bij het UWV. Dit duurt gemiddeld 4-6 weken en de werkgever moet aantonen dat ontslag noodzakelijk is en dat het afspiegelingsbeginsel correct is toegepast.
Route 2: Vaststellingsovereenkomst
De werkgever biedt u een vaststellingsovereenkomst aan. Dit is sneller en geeft meer zekerheid voor beide partijen. Vaak wordt een hogere vergoeding geboden dan bij de UWV-route.
Waarom kiezen werkgevers vaak voor een VSO?
- Snellere afhandeling
- Geen UWV-procedure nodig
- Zekerheid over de uitkomst
- Flexibiliteit in afspraken
- Geen risico op afwijzing door UWV
Uw rechten bij reorganisatie
Het afspiegelingsbeginsel
Bij ontslag wegens reorganisatie moet de werkgever het afspiegelingsbeginsel toepassen. Dit betekent dat binnen elke leeftijdsgroep de werknemer met het kortste dienstverband als eerste voor ontslag in aanmerking komt.
De leeftijdsgroepen zijn:
- 15 tot 25 jaar
- 25 tot 35 jaar
- 35 tot 45 jaar
- 45 tot 55 jaar
- 55 jaar en ouder
Controleer of u terecht wordt voorgedragen
Voordat u een vaststellingsovereenkomst tekent, is het verstandig om te controleren of u volgens het afspiegelingsbeginsel daadwerkelijk voor ontslag in aanmerking komt. Als dit niet het geval is, heeft u een sterke onderhandelingspositie.
Recht op transitievergoeding
Bij ontslag wegens reorganisatie heeft u wettelijk recht op de transitievergoeding. Deze bedraagt 1/3 maandsalaris per gewerkt jaar. Bij een vaststellingsovereenkomst kunt u vaak meer bedingen.
Onderhandelen bij reorganisatie
Een reorganisatie biedt goede onderhandelingsmogelijkheden. De werkgever heeft er immers belang bij om de zaak snel en soepel af te handelen.
Onderhandelingspunten
- Hogere vergoeding dan de transitievergoeding
- Vrijstelling van werk met behoud van salaris
- Langere opzegtermijn
- Outplacementbudget
- Positief getuigschrift
- Vergoeding juridische kosten
- Behoud van bedrijfseigendommen (laptop, telefoon)
- Afspraken over referenties
De vergoeding bij reorganisatie
Bij reorganisatie wordt vaak een hogere vergoeding geboden dan de wettelijke transitievergoeding. Dit komt doordat:
- De werkgever belang heeft bij een snelle afhandeling
- Er geen sprake is van verwijtbaar gedrag van de werknemer
- De werkgever UWV-kosten en -risico's wil vermijden
- Veel bedrijven een sociaal plan hebben
Het sociaal plan
Bij grotere reorganisaties is er vaak een sociaal plan. Dit is een overeenkomst tussen de werkgever en de vakbonden of ondernemingsraad over de voorwaarden voor ontslag.
Wat staat er in een sociaal plan?
- Hoogte van de ontslagvergoeding (vaak een formule)
- Regelingen voor herplaatsing
- Outplacement en begeleiding
- Aanvullende uitkeringen
- Voorwaarden voor vrijwillig vertrek
Bent u gebonden aan het sociaal plan?
Als u geen lid bent van de vakbond die het sociaal plan heeft afgesloten, bent u er strikt genomen niet aan gebonden. U kunt individueel onderhandelen. In de praktijk bieden werkgevers echter meestal dezelfde voorwaarden aan alle werknemers.
Stappenplan bij reorganisatie
Stap 1: Informatie verzamelen
Verzamel alle informatie over de reorganisatie: welke functies vervallen, hoeveel mensen worden ontslagen, is er een sociaal plan?
Stap 2: Controleer de ontslagvolgorde
Controleer of u volgens het afspiegelingsbeginsel daadwerkelijk voor ontslag in aanmerking komt. Vraag hierom bij de werkgever of HR.
Stap 3: Beoordeel de vaststellingsovereenkomst
Laat de aangeboden vaststellingsovereenkomst controleren door een jurist. Let op de vergoeding, einddatum, en andere voorwaarden.
Stap 4: Onderhandel
Onderhandel over betere voorwaarden. Denk aan een hogere vergoeding, outplacement, of langere vrijstelling van werk.
Stap 5: Neem een besluit
Weeg de voor- en nadelen af. Is tekenen gunstiger dan de UWV-route afwachten? Een jurist kan u hierbij adviseren.
Vaststellingsovereenkomst vs. UWV-procedure
| Aspect | Vaststellingsovereenkomst | UWV-procedure |
|---|---|---|
| Duur | Snel (dagen/weken) | 4-6 weken |
| Vergoeding | Onderhandelbaar | Transitievergoeding |
| Zekerheid | Direct duidelijk | Afwijzing mogelijk |
| WW-rechten | Ja, bij juiste VSO | Ja |
| Onderhandeling | Veel ruimte | Beperkt |
Veelgestelde vragen
Moet ik de vaststellingsovereenkomst tekenen?
Nee, u bent nooit verplicht om te tekenen. De werkgever kan dan de UWV-route volgen. Weeg af wat voor u gunstiger is.
Krijg ik WW na een reorganisatie?
Ja, bij reorganisatie is er geen sprake van verwijtbare werkloosheid. U heeft recht op WW, mits de vaststellingsovereenkomst correct is opgesteld.
Kan ik meer krijgen dan de transitievergoeding?
Ja, bij reorganisatie is het vaak mogelijk om een hogere vergoeding te onderhandelen. Dit kan variëren van 1 tot 2 keer de transitievergoeding of meer.
Wat als ik niet eens ben met de ontslagvolgorde?
Als u denkt dat het afspiegelingsbeginsel niet correct is toegepast, kunt u bezwaar maken. Dit geeft u een sterke onderhandelingspositie. Laat dit controleren door een jurist.